AKTUALITET, 19 September 2026, 14:06

Si ka ndryshuar raporti i varësisë? Gati 3 persona në moshë pune për çdo pensionist në Shqipëri

Shqipëria po përballet me një ndryshim të rëndësishëm demografik ku numri i të moshuarve po rritet, ndërsa pesha e popullsisë në moshë pune po zvogëlohet. Ky zhvillim pasqyrohet edhe në raportin e varësisë ndaj të moshuarve, një tregues që ndihmon për të kuptuar se sa e madhe është pesha e popullsisë 65 vjeç e lart në raport me personat në moshë pune. Sipas të dhënave të Instituti i Statistikave për vitin 2026, në Shqipëri rezultojnë afro 522 mijë persona në moshën 65 vjeç e lart, ndërsa popullsia në moshën 15–64 vjeç është rreth 1.46 milionë persona.

Këto shifra e çojnë raportin e varësisë ndaj të moshuarve në 35.7%. Me fjalë të thjeshta, kjo do të thotë se për çdo 100 persona në moshë pune, ka rreth 36 persona të moshuar. E shprehur në një tjetër mënyrë, në vitin 2026 në Shqipëri rezultojnë rreth 2.8 persona në moshë pune për çdo person 65 vjeç e lart, ose gati 3 persona për një pensionist. Ky tregues nuk nënkupton se të gjithë personat në moshë pune janë të punësuar apo se të gjithë të moshuarit varen ekonomikisht nga familjarët, ai mat thjesht  raportin demografik.

Rritja e raportit është e dukshme nëse krahasohen vitet e fundit. Në vitin 2020, raporti i varësisë ndaj të moshuarve ishte 21.6%. Një vit më pas, ai u rrit në 22.3%, ndërsa në vitin 2022 arriti në 23.1%. Trendi vijoi edhe në vitet pasuese. Në vitin 2023, raporti ishte 24.4%, ndërsa në vitin 2024 u ngjit në 31.1%. Në vitin 2025, ai arriti në 33.3%, për të shënuar një tjetër rritje në vitin 2026, në 35.7%.

Raporti i varësisë është një tregues i rëndësishëm për planifikimin ekonomik dhe social. Sa më i lartë të jetë ai, aq më e madhe është pesha e popullsisë joaktive në raport me popullsinë në moshë pune. Një raport në rritje mund të nënkuptojë nevojë më të madhe për financimin e pensioneve, shërbimeve shëndetësore, kujdesit afatgjatë dhe shërbimeve sociale për të moshuarit. Në të njëjtën kohë, ai e bën më të rëndësishëm diskutimin për punësimin, produktivitetin dhe pjesëmarrjen në tregun e punës.