TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.

Rusia ka liruar shtetasin amerikan Stephen Hubbard, 74 vjeç, i cili ishte dënuar me gati shtatë vjet burg nën akuzën se kishte luftuar në krah të Ukrainës. Lirimi i tij u bë i ditur të mërkurën, më 21 tetor, teksa presidenti rus, Vladimir Putin, zhvillonte një takim në Shën Petersburg me të dërguarin e posaçëm të SHBA-së, Steve Witkoff.
Lirimi i Hubbardit u konfirmua gjatë takimit mes Putinit dhe Witkoffit. Presidenti rus deklaroi se amerikani ishte dërguar në aeroportin Pulkovo të Shën Petersburgut, prej nga pritej të nisej drejt Shteteve të Bashkuara.
Presidenti amerikan, Donald Trump, konfirmoi gjithashtu lajmin, duke deklaruar se 74-vjeçari ishte “rrugës për t’u kthyer në shtëpi”. Ai theksoi se për lirimin e tij nuk ishte i nevojshëm një shkëmbim të burgosurish.
Përmes një reagimi në rrjetet sociale, Trump bëri të ditur se lirimi erdhi pas një kërkese që ai i kishte drejtuar personalisht Putinit javën e kaluar. Një ditë më parë, presidenti amerikan kishte folur publikisht për rastin e Hubbardit, duke lënë të kuptohej se mund të kishte një zhvillim të afërt.
Sipas raportimeve të mediave amerikane, Trump kishte deklaruar se e kishte diskutuar çështjen disa herë me Putinin dhe se kishte kërkuar lirimin e shtetasit amerikan.
Kush është Stephen Hubbard dhe pse u burgos në Rusi?
Hubbard është një ish-mësues nga Miçigani, i cili kishte shërbyer më parë në Gardën Kombëtare të SHBA-së dhe në Forcat Ajrore amerikane. Sipas Reuters, ai u rrit në qytetin Big Rapids të Miçiganit dhe jetoi për rreth 25 vjet në Japoni, ku punoi si mësues i gjuhës angleze.
Në vitin 2014, ai u zhvendos në qytetin ukrainas të Iziumit, në lindje të vendit, ku jetonte me partneren e tij ukrainase.
Pas nisjes së pushtimit rus në shkallë të gjerë të Ukrainës në shkurt të vitit 2022, Hubbard u arrestua nga forcat ruse në prill të po atij viti. Autoritetet ruse e akuzuan se kishte marrë pjesë në luftimet përkrah ushtrisë ukrainase dhe se kishte shërbyer në një njësi mbrojtëse në Izium.
Prokurorët rusë pretenduan se ai kishte nënshkruar një kontratë me ushtrinë ukrainase dhe kishte marrë pjesë në konflikt si mercenar. Sipas raportimeve të publikuara gjatë procesit gjyqësor, autoritetet pretendonin se ai ishte paguar për shërbimin e tij ushtarak.
Në tetor të vitit 2024, një gjykatë në Moskë e dënoi me gjashtë vjet e dhjetë muaj burg në një koloni penale ruse. Procesi gjyqësor u zhvillua kryesisht me dyer të mbyllura.
Megjithatë, akuzat janë kundërshtuar nga mbrojtja e tij. Avokati amerikan Martin De Luca i kishte deklaruar më herët Reuters se Hubbard i kishte thënë se akuzat ndaj tij ishin të pavërteta dhe se ai nuk kishte qenë pjesë e ndonjë njësie luftarake apo ushtarake.
Edhe familjarët e tij kanë këmbëngulur në pafajësinë e tij dhe kanë shprehur shqetësime për trajtimin që kishte marrë gjatë ndalimit.
SHBA-ja e kishte shpallur të ndaluar padrejtësisht
Departamenti Amerikan i Shtetit e kishte klasifikuar Hubbardin si person të ndaluar padrejtësisht nga autoritetet ruse. Sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare, ai ishte i vetmi shtetas amerikan që mbahej në burgjet ruse dhe që, në momentin e lirimit, kishte këtë klasifikim zyrtar nga Uashingtoni.
Rasti i tij ishte bërë publik në shtator të vitit 2024, kur u njoftua se po gjykohej në Moskë për akuzat lidhur me pjesëmarrjen në luftën në Ukrainë.
Hubbard kishte probleme shëndetësore dhe gjendja e tij kishte ngritur shqetësime gjatë periudhës së ndalimit. Ai pritet të dërgohet në Teksas për të marrë trajtim mjekësor.
Lirimi i tij është veçanërisht domethënës edhe për faktin se, ndryshe nga disa raste të mëparshme të lirimit të shtetasve amerikanë nga Rusia, këtë herë nuk u njoftua ndonjë shkëmbim të burgosurish.
Witkoff falënderon Putinin dhe kërkon rifillimin e bisedimeve për paqen
Gjatë takimit në Shën Petersburg, i dërguari amerikan Steve Witkoff vlerësoi vendimin e Putinit për lirimin e Hubbardit, duke e cilësuar presidentin rus si një person humanitar.
Witkoff i kërkoi gjithashtu Putinit të shqyrtojë mundësinë e rifillimit të bisedimeve trepalëshe për paqen me Ukrainën, ndërsa lufta vijon prej më shumë se katër vitesh.
Takimi u zhvillua një ditë pasi Witkoff kishte zhvilluar bisedime me presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky, në Oslo të Norvegjisë. Një zyrtar amerikan i përshkroi ato si konstruktive.
Agjencia shtetërore ruse e lajmeve RIA Novosti raportoi se gjatë takimit në Shën Petersburg u diskutuan edhe rezultatet e bisedimeve në Oslo. Sipas raportimit, Witkoff kishte sjellë dokumente që përshkruanin qasjet e mundshme për procesin e paqes.
Ndër temat e tjera të diskutuara ishin situata në Iran, mundësia e një takimi në Kinë dhe bashkëpunimi ekonomik mes SHBA-së dhe Rusisë.
Marrëveshja për naftën dhe tensionet mes Moskës, Uashingtonit dhe Kievit
Gjatë takimit, Witkoff falënderoi gjithashtu Putinin për marrëveshjen e arritur në fillim të këtij muaji lidhur me importimin e naftës dizel ruse në SHBA, duke thënë se Trump ishte mirënjohës për këtë bashkëpunim.
Putini deklaroi se dërgesa e parë e naftës dizel në kuadër të marrëveshjes do të nisej nga Rusia brenda dy deri në tri ditësh.
Zhvillimet lidhur me energjinë kanë shtuar pakënaqësinë në Kiev dhe janë shoqëruar me tensione në marrëdhëniet mes administratës Trump dhe Ukrainës. Uashingtoni ka pezulluar disa masa sanksionuese ndaj Moskës, ndërsa Trump ka kritikuar gjithashtu sulmet ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike ruse.
Nga ana tjetër, Ukraina kishte akuzuar SHBA-në për ndërprerjen e shkëmbimit të informacioneve të inteligjencës lidhur me sulmet vdekjeprurëse ruse, akuzë që Uashingtoni e ka kundërshtuar. Zelensky njoftoi të martën se shkëmbimi i informacionit të inteligjencës ishte rikthyer.
Ndërsa bisedimet zhvilloheshin në Shën Petersburg, presidenti ukrainas reagoi në rrjetet sociale, duke theksuar se shumëçka do të varej nga gatishmëria e palës amerikane për të dëgjuar nga Rusia propozime të reja për paqen dhe jo për vazhdimin e luftës.
Lirimi i Hubbardit vjen në një moment kur Uashingtoni dhe Moska po zhvillojnë kontakte diplomatike për luftën në Ukrainë, ndërsa çështjet e sigurisë, energjisë dhe marrëdhënieve me Kievin mbeten pjesë e rëndësishme e diskutimeve mes dy vendeve.