TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, ka mbikëqyrur përgatitjen e një memoje të klasifikuar, e cila paralajmëronte zyrtarët e lartë të administratës Trump për një marrëdhënie intime mes drejtuesit të Nvidia-s, Jensen Huang, dhe një gruaje të dyshuar për spiunazh në favor të Kinës.
Sipas raportimit të “The New York Times”, paralajmërimi ishte shpërndarë përpara vizitës së presidentit Donald Trump në Kinë, në muajin maj, duke ngritur shqetësime për sigurinë kombëtare amerikane, në një kohë kur rivaliteti mes Uashingtonit dhe Pekinit për inteligjencën artificiale dhe teknologjinë e avancuar ishte intensifikuar.
Memoja thuhet se ishte hartuar mbi bazën e përgjimeve elektronike ndaj Alice Huang, shtetase kineze dhe drejtuese e lartë në kompaninë Megaspeed, me seli në Singapor. Ajo ishte nën hetim për dyshime se kishte ndihmuar në kontrabandimin e çipave të avancuar të Nvidia-s drejt Kinës.
Sipas vlerësimeve të zyrtarëve amerikanë të inteligjencës, Alice Huang dyshohej se ishte rekrutuar nga Ministria e Sigurisë së Shtetit në Kinë, agjencia kryesore e inteligjencës së këtij vendi, me qëllim mbledhjen e informacioneve për Jensen Huang dhe kompaninë që ai drejton.
Gjatë mbikëqyrjes, autoritetet amerikane kishin zbuluar edhe marrëdhënien e saj intime me drejtuesin e Nvidia-s. Sipas raportimeve, identiteti i Jensen Huang u zbulua pasi autoritetet kërkuan identifikimin e një shtetasi amerikan që komunikonte me Alice Huang.
Përfshirja e Marco Rubios në përgatitjen e paralajmërimit tregon se nivelet më të larta të administratës amerikane ishin informuar për rreziqet e mundshme të sigurisë, ndërkohë që Huang vijonte të kishte ndikim në diskutimet mbi politikat teknologjike të administratës Trump.
Sipas raportimeve të mediave amerikane, vetë Donald Trump ishte informuar për çështjen rreth një vit më parë, por nuk kishte ndërmarrë masa ndaj drejtuesit të Nvidia-s.
Një tjetër detaj i raportuar lidhet me vizitën e Trump në Kinë. Jensen Huang fillimisht nuk ishte përfshirë në delegacionin e biznesmenëve dhe drejtuesve të kompanive që do të shoqëronin presidentin amerikan. Megjithatë, pas raportimeve mediatike për mungesën e tij, Trump ndërhyri që ai t'i bashkohej delegacionit gjatë një ndalese të avionit presidencial në Alaskë.
Kongresi amerikan kërkon përgjigje nga shefi i Nvidia-s
Çështja ka kaluar tashmë edhe në vëmendjen e Kongresit amerikan. Tre drejtues të rëndësishëm republikanë të Dhomës së Përfaqësuesve i kanë kërkuar Jensen Huang të paraqitet për një informim me dyer të mbyllura më 18 nëntor.
Kërkesa është bërë nga Brian Mast, kryetar i Komisionit për Punët e Jashtme, John Moolenaar, drejtues i Komitetit të Përzgjedhur për Kinën, dhe Eric Crawford, kryetar i Komisionit të Inteligjencës.
Sipas një letre të datës 4 nëntor, të siguruar nga Reuters, ligjvënësit kërkojnë shpjegime për marrëdhënien e tij me Alice Huang, si dhe për protokollet e sigurisë së Nvidia-s kundër ndërhyrjeve të shërbimeve të huaja të inteligjencës.
Në letër, kongresmenët theksojnë se raportimet ngrenë shqetësime serioze për aksesin e Kinës në teknologjinë dhe informacionin e ndjeshëm amerikan.
Ata kërkojnë të përcaktohet nëse siguria kombëtare e SHBA-së është vënë në rrezik dhe nëse informacionet e kompanisë mund të kenë përfunduar në duart e Pekinit.
Nvidia nis hetim të pavarur, Huang pranon tradhtinë ndaj bashkëshortes
Pas publikimit të raportimeve, Nvidia njoftoi nisjen e një hetimi të pavarur për çështjen. Bordi i drejtorëve bëri të ditur se një komitet i përbërë nga anëtarë të pavarur, me mbështetjen e këshilltarëve ligjorë të jashtëm, do të shqyrtojë të gjitha informacionet e disponueshme.
Kompania deklaroi se deri më tani nuk ka arsye të besojë se siguria kombëtare amerikane apo sekretet tregtare dhe teknologjike të Nvidia-s janë komprometuar.
Bordi shprehu gjithashtu besimin te Jensen Huang dhe ekipi drejtues i kompanisë, ndërsa konfirmoi se ai ka pranuar të bashkëpunojë plotësisht me hetimin.
Nga ana e tij, Huang u kërkoi falje punonjësve dhe familjes së tij, duke pranuar publikisht se kishte qenë i pabesë ndaj bashkëshortes.
“Veprimet e mia e kanë lënduar atë dhe fëmijët tanë. Nuk ka asnjë justifikim për atë që bëra. Më vjen thellësisht keq”, thuhet në mesazhin e tij drejtuar punonjësve.
Ai theksoi gjithashtu se mbetet i përkushtuar ndaj kompanisë dhe se do të punojë për të rifituar besimin e bordit, partnerëve dhe aksionarëve.
Trump mbron drejtuesin e Nvidia-s, Kina i mohon akuzat
I pyetur për çështjen, presidenti Donald Trump u shpreh se nuk kishte biseduar me Jensen Huang për akuzat, por e cilësoi atë një person të mirë dhe vlerësoi punën e tij në drejtimin e kompanisë.
Trump u shpreh gjithashtu se nuk mendonte se duhej të kishte ndërhyrë më herët, pasi, sipas tij, Huang meritonte të dëgjohej përpara se të nxirreshin përfundime.
Ndërkohë, autoritetet kineze kanë kundërshtuar akuzat për përfshirjen e Pekinit në një operacion spiunazhi kundër drejtuesit të Nvidia-s, duke i cilësuar raportimet si të pabazuara dhe si një fushatë për të njollosur Kinën.
As Alice Huang dhe as kompania Megaspeed nuk kanë dhënë një përgjigje publike të plotë ndaj pretendimeve të raportuara.
Në qendër të skandalit edhe eksporti i çipave drejt Kinës
Çështja merr rëndësi të veçantë për shkak të rolit të Jensen Huang në debatet mbi kufizimet amerikane për eksportin e çipave të avancuar drejt Kinës.
Shefi i Nvidia-s ka qenë një nga zërat që kanë kundërshtuar kufizimet e forta amerikane, duke argumentuar se kompanisë duhet t'i lejohet të shesë pothuajse të gjithë gamën e produkteve të saj në tregun kinez, me përjashtim të teknologjive më të fundit.
Kompania Megaspeed, ku Alice Huang kishte një pozicion drejtues, ishte një klient i Nvidia-s dhe kishte tërhequr vëmendjen e autoriteteve amerikane për dyshimet se çipat e avancuar mund të përfundonin në Kinë, në kundërshtim me kufizimet e eksportit.
Sipas raportimeve të mediave ndërkombëtare, hetuesit po shqyrtojnë nëse marrëdhënia e dyshuar ishte pjesë e një përpjekjeje më të gjerë të inteligjencës kineze për të mbledhur informacione dhe për të ndikuar në qëndrimin e Nvidia-s mbi eksportet e teknologjisë drejt Kinës.
Megjithatë, deri tani nuk ka prova publike që Jensen Huang të ketë bashkëpunuar me shërbimet kineze të inteligjencës apo që marrëdhënia e tij me Alice Huang të ketë ndikuar në vendimet e kompanisë për eksportet.
Hetimi i bordit të Nvidia-s dhe kërkesa e Kongresit amerikan pritet të hedhin më shumë dritë mbi këtë çështje.