TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
TPZ.al është një media online e pavarur. Përpjekja jonë është të sjellim lajme, analiza dhe komente, në shërbim të interesit publik.
Irlanda ka propozuar uljen me rreth 159 miliardë euro të buxhetit të ardhshëm shtatëvjeçar të Bashkimit Evropian, në përpjekje për të zhbllokuar negociatat mes vendeve anëtare lidhur me mënyrën se si do të shpenzohen fondet e përbashkëta të BE-së gjatë viteve të ardhshme.
Propozimi u paraqit sot në Bruksel nga Irlanda, e cila mban presidencën e radhës të Këshillit të Bashkimit Evropian.
Sipas planit të ri, buxheti për periudhën 2028–2034 do të ulej nga afro 1.985 miliardë euro në 1.826 miliardë euro. Të dyja shifrat përfshijnë edhe rritjen e parashikuar të çmimeve gjatë kësaj periudhe shtatëvjeçare.
Shkurtimet do të prekin konkurrueshmërinë, kërkimin shkencor dhe mbrojtjen
Ulja e propozuar e buxhetit do të prekë veçanërisht fushat ku Komisioni Evropian kishte planifikuar të rriste shpenzimet, përfshirë konkurrueshmërinë ekonomike, kërkimin shkencor, mbrojtjen, si dhe politikën e jashtme dhe ndihmën për zhvillimin e vendeve të tjera.
Ndërkohë, propozimi irlandez parashikon të mbrojë kryesisht fondet për subvencionet bujqësore dhe fondet e kohezionit.
Këto të fundit përbëjnë financime që Bashkimi Evropian ua shpërndan rajoneve më pak të zhvilluara, me synimin për të përmirësuar ekonominë dhe kushtet e jetesës së banorëve.
Gjermania dhe disa vende të tjera kërkojnë shkurtime më të mëdha
Vendet anëtare synojnë të arrijnë një marrëveshje për buxhetin e ardhshëm deri në fund të këtij viti, por mbetet e paqartë nëse propozimi i ri irlandez do të ndihmojë në kapërcimin e mosmarrëveshjeve.
Gjermania dhe vende të tjera që kontribuojnë më shumë në buxhetin e BE-së sesa marrin prej tij, si Holanda, Suedia dhe Austria, kanë kërkuar shkurtime prej disa qindra miliardë eurosh nga propozimi fillestar i Komisionit Evropian.
Megjithatë, propozimi i paraqitur nga Irlanda nuk duket se i ka bindur të gjitha palët.
Një diplomat i Bashkimit Evropian e cilësoi atë si zhgënjyes, duke argumentuar se nuk ofron një bazë të përshtatshme për arritjen e një marrëveshjeje.
Sipas diplomatit, rritja e madhe e parashikuar e shpenzimeve është e papërballueshme.
Ai shtoi se, duke u përqendruar te objektiva politike të shekullit XX, propozimi nuk e përgatit Bashkimin Evropian për sfidat e shekullit XXI.
Si financohet buxheti i Bashkimit Evropian?
Buxheti i Bashkimit Evropian financohet kryesisht nga kontributet e vendeve anëtare, të cilat llogariten mbi bazën e të ardhurave të tyre kombëtare bruto.
Ky tregues përfshin të ardhurat e përgjithshme të krijuara nga ekonomia e një vendi, duke marrë parasysh edhe të ardhurat neto nga jashtë.
Gjermania, si ekonomia më e madhe e Bashkimit Evropian, jep kontributin më të madh financiar në buxhetin e përbashkët të bllokut.
Negociatat për buxhetin e periudhës 2028–2034 pritet të vazhdojnë mes vendeve anëtare, të cilat duhet të gjejnë një kompromis mes kërkesave për shpenzime më të mëdha në fusha strategjike dhe presionit për të kufizuar kontributet financiare.
